Yttrium
39
Y
Gruppe
3
Periode
5
Blokk
d
Proton
Elektron
Nøytron
39
39
50
Generelle eigenskapar
Atomnummer
39
Atommasse
88,90585
Massetal
89
Kategori
Transisjonsmetall
Farge
Sølv
Radioaktiv
Nei
Oppkalla etter Ytterby, ein landsby i Sverige nær Vauxholm
Krystallstruktur
Enkel heksagonal
Historie
I 1787 fann Carl Axel Arrhenius eit nytt mineral nær Ytterby i Sverige og kalla det ytterbitt, etter landsbyen.
Johan Gadolin oppdaga oksidet til yttrium i prøva til Arrhenius i 1789, og Anders Gustaf Ekeberg namngav det nye oksidet yttria.
Elementært yttrium vart fyrst isolert i 1828 av Friedrich Wöhler.
Johan Gadolin oppdaga oksidet til yttrium i prøva til Arrhenius i 1789, og Anders Gustaf Ekeberg namngav det nye oksidet yttria.
Elementært yttrium vart fyrst isolert i 1828 av Friedrich Wöhler.
Elektron per energinivå
2, 8, 18, 9, 2
Elektronkonfigurasjon
[Kr] 4d1 5s2
Fint delt yttrium er svært ustabilt i luft
Fysiske eigenskapar
Tilstandsform
Fast stoff
Tettleik
4,469 g/cm3
Smeltepunkt
1799,15 K | 1526 °C | 2778,8 °F
Kokepunkt
3609,15 K | 3336 °C | 6036,8 °F
Smeltevarme
11,4 kJ/mol
Fordampingsvarme
380 kJ/mol
Spesifikk varmekapasitet
0,298 J/g·K
Førekomst i jordskorpa
0,0029%
Førekomst i universet
7×10-7%
CAS-nummer
7440-65-5
PubChem CID-nummer
23993
Atom eigenskapar
Atomradius
180 pm
Kovalent radius
190 pm
Elektronegativitet
1,22 (Paulings skala)
Ioniseringspotensial
6,2173 eV
Molart volum
19,8 cm3/mol
Termisk konduktivitet
0,172 W/cm·K
Oksidasjonstrinn
1, 2, 3
Bruksområde
Yttrium vert ofte nytta i legeringar, noko som aukar styrken til aluminium- og magnesiumlegeringane.
Yttrium er eit av grunnstoffa som vert nytta til å lage den raude fargen i CRT-fjernsynsapparata.
Det vert òg nytta som desoksideringsmiddel for ikkje-jerne metall som vanadium.
Yttrium kan nyttast i lasersystem og som katalysator for etylenpoly-merisasjonsreaksjonar.
Yttrium er eit av grunnstoffa som vert nytta til å lage den raude fargen i CRT-fjernsynsapparata.
Det vert òg nytta som desoksideringsmiddel for ikkje-jerne metall som vanadium.
Yttrium kan nyttast i lasersystem og som katalysator for etylenpoly-merisasjonsreaksjonar.
Eksponering for yttriumforbindelsar hos menneske kan forårsake lungesjukdom
Isotopar
Stabile isotopar
89YUstabile isotopar
76Y, 77Y, 78Y, 79Y, 80Y, 81Y, 82Y, 83Y, 84Y, 85Y, 86Y, 87Y, 88Y, 90Y, 91Y, 92Y, 93Y, 94Y, 95Y, 96Y, 97Y, 98Y, 99Y, 100Y, 101Y, 102Y, 103Y, 104Y, 105Y, 106Y, 107Y, 108Y