Fosfor
15
P
Gruppe
15
Periode
3
Blokk
p
Proton
Elektron
Nøytron
15
15
16
Generelle eigenskapar
Atomnummer
15
Atommasse
30,973762
Massetal
31
Kategori
Ikkje-metall
Farge
Fargelaus
Radioaktiv
Nei
Frå gresk phosphoros, lysberar; gammalt namn på planeten Venus når han viste seg før soloppgang
Krystallstruktur
Enkel triklin
Historie
Hennig Brand oppdaga fosfor i 1669 i Hamburg, Tyskland, og framstilte det frå urin.
I 1769 viste Johan Gottlieb Gahn og Carl Wilhelm Scheele at kalsiumfosfat finst i bein, og dei fekk elementært fosfor frå beineoske.
Antoine Lavoisier anerkjende fosfor som eit grunnstoff i 1777.
I 1769 viste Johan Gottlieb Gahn og Carl Wilhelm Scheele at kalsiumfosfat finst i bein, og dei fekk elementært fosfor frå beineoske.
Antoine Lavoisier anerkjende fosfor som eit grunnstoff i 1777.
Elektron per energinivå
2, 8, 5
Elektronkonfigurasjon
[Ne] 3s2 3p3
Elementært fosfor finnst i to hovudformer - kvitt fosfor og raudt fosfor
Fysiske eigenskapar
Tilstandsform
Fast stoff
Tettleik
1,82 g/cm3
Smeltepunkt
317,25 K | 44,1 °C | 111,38 °F
Kokepunkt
553 K | 279,85 °C | 535,73 °F
Smeltevarme
0,64 kJ/mol
Fordampingsvarme
12,4 kJ/mol
Spesifikk varmekapasitet
0,769 J/g·K
Førekomst i jordskorpa
0,099%
Førekomst i universet
0,0007%
CAS-nummer
7723-14-0
PubChem CID-nummer
5462309
Atom eigenskapar
Atomradius
98 pm
Kovalent radius
107 pm
Elektronegativitet
2,19 (Paulings skala)
Ioniseringspotensial
10,4867 eV
Molart volum
17,0 cm3/mol
Termisk konduktivitet
0,00235 W/cm·K
Oksidasjonstrinn
-3, -2, -1, 1, 2, 3, 4, 5
Bruksområde
Mange gjødselstoff inneheld ein høg del fosfor og vert produsert frå konsentrerte fosforsyrer.
Fosfor vert nytta i produksjon av tryggingsfyrstikkar, pyroteknisk og branngranat.
Fosfor vert òg nytta i stålproduksjon og i produksjon av fosforbronse.
Fosfor vert nytta i produksjon av tryggingsfyrstikkar, pyroteknisk og branngranat.
Fosfor vert òg nytta i stålproduksjon og i produksjon av fosforbronse.
Kvitt fosfor er svært giftig medan raudt fosfor vert rekna som ikkje-giftig
Isotopar
Stabile isotopar
31PUstabile isotopar
24P, 25P, 26P, 27P, 28P, 29P, 30P, 32P, 33P, 34P, 35P, 36P, 37P, 38P, 39P, 40P, 41P, 42P, 43P, 44P, 45P, 46P