Silisium
14
Si
Gruppe
14
Periode
3
Blokk
p
Proton
Elektron
Nøytron
14
14
14
Generelle eigenskapar
Atomnummer
14
Atommasse
28,0855
Massetal
28
Kategori
Halvmetall
Farge
Grå
Radioaktiv
Nei
Frå det latinske ordet silex, silicis, flint
Krystallstruktur
Tetraedrisk pakking
Historie
I 1800 meinte Sir Humphry Davy at silika var ei forbinding og ikkje eit grunnstoff; men i 1811 framstilte Gay-Lussac og Louis Jacques Thénard truleg ureint amorf silisium ved å varme kalium med silisiumtetrafluorid.
I 1824 framstilte Jöns Jakob Berzelius amorf silisium ved same generelle metode.
Henri Deville framstilte i 1854 for fyrste gong krystallinsk silisium, den andre allotropiske forma av grunnstoffet.
I 1824 framstilte Jöns Jakob Berzelius amorf silisium ved same generelle metode.
Henri Deville framstilte i 1854 for fyrste gong krystallinsk silisium, den andre allotropiske forma av grunnstoffet.
Elektron per energinivå
2, 8, 4
Elektronkonfigurasjon
[Ne] 3s2 3p2
Silisium har òg den uvanleg eigenskapen at det utvider seg når det fryser
Fysiske eigenskapar
Tilstandsform
Fast stoff
Tettleik
2,3296 g/cm3
Smeltepunkt
1687,15 K | 1414 °C | 2577,2 °F
Kokepunkt
3538,15 K | 3265 °C | 5909 °F
Smeltevarme
50,2 kJ/mol
Fordampingsvarme
359 kJ/mol
Spesifikk varmekapasitet
0,705 J/g·K
Førekomst i jordskorpa
27%
Førekomst i universet
0,07%
CAS-nummer
7440-21-3
PubChem CID-nummer
5461123
Atom eigenskapar
Atomradius
111 pm
Kovalent radius
111 pm
Elektronegativitet
1,9 (Paulings skala)
Ioniseringspotensial
8,1517 eV
Molart volum
12,1 cm3/mol
Termisk konduktivitet
1,48 W/cm·K
Oksidasjonstrinn
-4, -3, -2, -1, 1, 2, 3, 4
Bruksområde
I form av sand og leire vert det nytta til å lage betong og teglstein; det er eit nyttig ildfastmateriale for høgtemperaturarbeid, og i form av silikatane vert det nytta til å lage emaljar, keramikk osv.
Silika, som sand, er ein hovudingrediensane i glas.
Silisiumchip er grunnlaget for moderne elektronikk og databehandling.
Silisiumkarbid, meir vanleg kalla karborundum, vert nytta i slipemiddel.
Silika, som sand, er ein hovudingrediensane i glas.
Silisiumchip er grunnlaget for moderne elektronikk og databehandling.
Silisiumkarbid, meir vanleg kalla karborundum, vert nytta i slipemiddel.
Dersom det vert pustra inn som fint silika-/silikatstøv, kan det forårsake kroniske luftvegsproblem
Isotopar
Stabile isotopar
28Si, 29Si, 30SiUstabile isotopar
22Si, 23Si, 24Si, 25Si, 26Si, 27Si, 31Si, 32Si, 33Si, 34Si, 35Si, 36Si, 37Si, 38Si, 39Si, 40Si, 41Si, 42Si, 43Si, 44Si